خانه دوم خانه دانش

شيوه هاي نوين تدريس،آموزش بهداشت،پرورشي و...(دوره ابتدایی)

يادگيري تعاوني(cooperative learning)

يادگيري تعاونيcooperative learning))

در اين نوع يادگيري دانش آموزان مي‌پندارندكه تنها زماني به اهداف خود دست مي‌يابند كه ديگر دانش‌آموزان نيز بتوانند به اين اهداف دست پيدا كنند.از جهاتي،مي‌توان اين ديدگاه را مترقي دانست؛زيرا در آن ارتباط صادقانه و مؤثري بين افراد به وجود مي‌آيد و از نظر دانش‌‌‌‌‌آموز،پيروزي او پيروزي ديگران و شكست او شكست ديگران است و اين باور،بسياري از اهداف والاي تربيتي را پوشش مي‌دهد.

از جمله دستاوردهاي اين شيوه يادگيري،تقويت روحيه همكاري،تعاون،همدلي،تلاش،داشتن زندگي مسالمت آميز،ايجاد محبت و...است.امروزه،يادگيري تعاوني و مشاركتي طرفداران زيادي دارد و در حال حاضر،اغلب پيشرفتهاي انسان به سبب هم فكري و هم‌انديشي متخصصان در زمينه‌هاي گوناگون است.البته امكان دارد يادگيري تعاوني،انگيزه و علاقه به رقابت سالم را كاهش دهد؛زيرا گاه منافع گروهي،شخص را از صحنه رقابت كه سر منشأ ابداعات و پيشرفت‌هاست،خارج مي‌كند.براي رفع اين مشكل،توصيه مي‌شود در ارزشيابي ها،قضاوتهاي فردي و گروهي مورد توجه قرار گيرد و علاوه بر تشويق فعاليت‌هاي گروهي،به افراد شاخص و ساعي نيز توجه شود.

برخي ويژگيهاي يادگيري تعاوني

× بر پايه شناخت ارزش فطري و كار فردي يك‌يك دانش‌آموزان بنا شده است.

× در فرآيند يادگيري،مشاركت همه‌ي دانش‌آموزان ارزش والايي دارد.

× رويكرد اين نوع يادگيري«همه برنده هستند»است و احساس ارزشمند بودن را تقويت ميكند

× همدردي نسبت به ديگران را افزايش مي‌دهد.

× با گسترش چشم‌اندازهاي مشترك،تفكر متفاوت و جانبي و توانايي حل مشكلات،به يادگيري مفهومي عمق مي‌بخشد.

× سطح دانش،يادآوري و يادسپاري را ارتقاء مدهد.

× تجربه زنده و ملموسي از همبستگي،پيش روي افراد قرار مي‌دهد.

× طرفداري از اجتماع را تشويق مي‌كند،از تعصبات مي‌كاهد و در مورد اقليت‌ها،ستم كشندگان و مصيبت زدگان،احساس شفقت به وجود مي‌آورد.

منبع:كتاب راهنماي عملي روشهاي مشاركتي و فعال در فرآيند تدريس-منوچهر فضلي‌خاني

|+| نوشته شده توسط علي زارع زرديني در چهارشنبه بیست و یکم آذر 1386 ساعت 23:54 |

تغذیه پیش دبستانی‌ها

کودک

تغذیه دوران كودكی همیشه از موضوعات بحث انگیز بوده و هست. گروه‌های پیش دبستانی از كودكان دو تا شش ساله تشكیل می شوند. در این سنین، كودك از نظر جسمی، روانی، شناختی و حتی عاطفی رشد سریعی دارد. از آنجا كه كودكان در حال رشد بوده و اجزای گوناگون بدن آنها همچون استخوان‌ها، دندان‌ها، عضلات و سلول‌های خونی در حال كامل شدن هستند. بنابراین، در مقایسه با بزرگسالان به نسبت وزن بدن شان به مواد مغذی بیشتری نیاز دارند.

یك كودك پیش دبستانی از نظر دریافت غذا كاملاً وابسته به دیگران است. او از عادات غذایی والدین و سایر افرادی كه مراقبتشان را بر عهده دارند، پیروی می ‌كند. هدف از توصیه‌های تغذیه‌ای برای كودكان دو تا شش ساله، تأمین حداكثر رشد، تكامل و شكل گیری رفتارهای مثبت غذا خوردن در این گروه سنی است.

بین سنین دو تا پنج سال، تغییرات وسیعی در روند تكاملی و مهارت‌های یادگیری كودكان اتفاق می‌ افتد. در پایان دو سالگی رشد جسمی ‌و مغزی كاهش می ‌یابد و به طور مشابه نیازهای تغذیه‌ای و اشتها نیز كم می‌ شود. در حوالی دو تا پنج سالگی متوسط افزایش وزن كودك دو كیلوگرم و افزایش قد كودك هفت سانتی متر در هر سال افزایش می ‌یابد و شكم جلوآمده کودک صاف شده و بدن او لاغرتر می ‌شود . كاهش طبیعی اشتها در این سنین اغلب موجب ایجاد نگرانی در مادر می شود و باید به والدین اطمینان داد كه اگر رشد طبیعی است، كودك به میزان كافی غذا دریافت می ‌كند.

اگر غذا به كودك در محیط آرام داده شود، پذیرش غذا از سوی كودك بهتر خواهد شد. وعده‌های غذایی اصلی و میان وعده‌ها باید با توجه به زمان اشتهای كودك سرو شوند. به علاوه، بهتر است وعده‌های غذایی متعدد اما كم حجمی‌ در طول روز به كودك داده شود. بر اساس قاعده كلی و كاربردی، مقدار غذای كافی كه باید به كودك داد، یك قاشق سوپ خوری به ازای هر سال از سن اوست و غذای بیشتر باید مطابق با اشتهای كودك باشد.

در ضمن، دمای زیاد غذا از طرف كودكان پذیرفته نمی شود. بسیاری از كودكان غذای ولرم را ترجیح می ‌دهند، همچنین زیبایی و نظم را باید در ارائه غذا به كودك در نظر گرفت.

به كودكان نباید یك ساعت و نیم قبل از وعده‌های غذایی اصلی، چیزی برای خوردن و آشامیدن داد. به این ترتیب، طولی نمی‌ كشد كه از اشتهای كودك خود، خوشنود و راضی خواهید شد چون حتی میان وعده‌های كوچك نیز ممكن است، موجب كم غذا خوردن وی، در هنگام وعده‌های غذایی اصلی شود.

نكته آخر اینكه اجازه بدهید، كودك با سایر افراد خانواده غذا بخورد زیرا او هم آداب غذا خوردن را یاد می ‌گیرد و هم با تقلید از دیگران تشویق به امتحان كردن غذاهای تازه می ‌شود.

منبع:تبیان

|+| نوشته شده توسط علي زارع زرديني در چهارشنبه بیست و یکم آذر 1386 ساعت 1:52 |

اهداف بازي هاي پرورشي

اهداف بازي ها:

1- ايجاد شادابي و شور و نشاط و سرگرم ساختن افراد

2 - رفع خستگي و برطرف کردن کسالت

3- تقويت قواي حسي (بويايي، بساوايي، شنوايي، بينايي و ...)

4- تقويت قواي روحي (فکر، هوش، حافظه و ...)

5- ايجاد تقويت روحيه اشتراک مساعي و همکاري و مشارکت جويي در افراد

6- عادت دادن افراد به نظم و ترتيب و اطاعت از مقررات

7- آزمايش توانايي هاي جسمي و فکري وسنجش ميزان استعداد افراد

8- تقويت قدرت ابتکار افراد و برانگيختن ذوق هاي هنري در آنان

9- تقويت قواي جسمي و عضلات و انئدام هاي بدن
10- تقويت قدرت استقامت و پشتکار در افراد

11- ايجاد روحيه رقابت و مبارزه ي سالم در افراد

12- تعليم و تمرين مفاد و مواد آموزشي و مهارت هاي لازم

13- آشنا ساختن افراد با پيروزي و شکست و تمرين اين که در موفقيت و پيروزي ها مغرور و دل شکسته و مايوس نشود و طعم هر دو مورد را که در زندگي زياد پيش مي آيد بچشند.

14- و در يک کلام تمرين همه آنچه که در زندگي اجتماعي و نيز در طي مسير تکامل لازم است فرد بدان و عمل نمايد.

چگونه مقدمات يک بازي را فراهم و آن را اجرا کنيم؟

1- نوع بازي ر امتناسب با محل و زمين و چگونگي وضع هوا و تعداد بازيکنان و قواي بدن آنها انتخاب کنيم.

2- وسايل بازي را قبلا پيش بيني و آماده و تهيه کرده باشيم

3- هر بازي داراي نامي است، موقع تشريح چگونگي بازي نام آنرا ذکر کنيم تا در دفعات بعد با اشاره به نام، همه آنر ا به خاطر آوريم.

4- بازيکنان را در محل هايي که بايد قرار بگيرند آرايش دهيم.

5- مقررات بازي را به اختصار ولي به روشني توضيح دهيم.

6- براي اطمينان از اين که معلوم شود همه افراد چگونگي و مقررات بازي را درک کرده اند از آنان مي خواهيم يک يا دو نوبت کوتاه بازي را اجرا کنند.

7- از افراد مي خواهيم اگر سوالي در مورد آن بازي دارند، بپرسند.

8- بازي را اداره مي کنيم و مواظب هستيم که به درستي مقررات بازي رعايت شود.

9- تشريح مقررات بازي بايد ساده و سريع انجام گيرد زيرا افراد براي شروع بازي بي تابند.

10- هنگام قضاوت در بازي ها منصفانه و با عدالت عمل کنيم.

11- در زمان اجراي هر اجازه مي دهيم بازيکنان تا آنجا که ميل دارند جنب و جوش و سروصدا و فرياد داشته باشند.

12- پس از اجراي هر بازي وسايل آنرا هر چند هم جزئي و کم اهميت باشند جمع آوري کرده و در جاي مخصوص وسايل بازي قرار مي دهيم و آنرا براي استفاده در دفعات بعد حفظ مي کنيم.

رعايت تمام شرايط و موارد فوق الذکر باعث خواهد شد که نتايج تربيتي مورد نظر از بازي ها حاصل شود و شکت کنندگان در بازي نيز نهايت لذت و تفريح را کسب نمايند و شور و نشاط و شادي برايشان حاصل شود.

اهداف بازي هاي پرورشي

در ميان مطالب گفته شده دو نکته از اهميت ويژه اي برخوردارند:

1- پيش بيني و تهيه وسايل لازم

2- رعايت دقيق مقررات هنگام بازي

همانطور که قبلا بيان شده يکي از اهداف اساسي بازيها عادت دادن افراد به رعايت مقررات و نظم و پيروزي از رهبران است. اين مسئله مهم تحقق نمي يابد مگر اينکه هنگام اجراي هر بازي تمام مقررات تعيين شده براي آن بازي بوسيله افراد رعايت شود.لذا هر جا که بي نظمي و تخلفي از مقررات رخ داد بايد آن را توضيح داد و به متخلف اخطار کرد وآنگاه بازي را از نو شروع نمود. درم وقع بيان موارد تخلف به هيچ وجه نبايد به بازيکنان پرخاش کرد و احترام و کرامت افراد را ناديده گرفت بلکه فقط لزوم رعايت نظم و مقررات را بايد تذکر داد و اشاره کرد.

اصولي که در جريان بازي ها بايد رعايت شود:

1- نوع بازي بايد با تعداد نفراتي که قرار است آن بازي را انجام دهند تناسب داشته باشد.

2- تمام افراد بايد در بازي مشارکت و فعاليت داشته باشند و بدون دليل فردي نبايد بي کار و غير فعال و تماشاچي باشد.

3- در بازي ها بايد واحدهاي کوچک تشکيلات اردويي (گروه، جوخه، ...) حکم تيم هاي ورزشي را داشته باشند تا باعث تحکيم وحدت و همگرايي بيشتر آنها شود و نبايد تشکيلات آنها را به هم ريخت و درهم شکست.

4- ضمن آن که بايد فرصت رهبري بازي را براي همه بازيکنان فراهم ساخت اما نهايتا بايد رهبري بازي را به کساني داد که از بين افراد برخاسته اند زيرا يکي از بهترين و مهم ترين فرصت ها براي تقويت قدرت رهبري همين لحظه هاي طلايي مي باشد.

5- بازي هر قدر شيرين و جالب باشد پس از چند بار اجرا کردن تازگي و لطف خود را از دست مي دهد لذا بايد سعي کرد بازي تازه اي تدارک ديده يا در فرم بازي هاي قبلي تغييرات مناسبي را به وجود آورد.

6- هيچ گاه مدت بازي ها را طولاني و نامحدود انتخاب نبايد کرد بلکه بايد آنرا کوتاه و در دفعات اجرا کرد.

7- هيچ گاه دو بازي پرتحرک و سريع را نبايد متوالي اجرا کرد زيرا باعث خستگي زودرس افراد مي شود.

|+| نوشته شده توسط علي زارع زرديني در چهارشنبه بیست و یکم آذر 1386 ساعت 0:55 |

دانش‌آموزان موفق در محيط آرام

با توجه به اين كه فرزندان آيينه والدين هستند چنانچه محيط منزل صميمي و به دور از تنش باشد دانش‌آموزان با آرامش بيشتر به تحصيل پرداخته و در امر تحصيل موفق‌ترند.

كارشناسان بسياري از دانش‌آموزان و وضعيت تحصيلي آنها را مورد بررسي قرار داده‌اند و اعلام كرده‌اند كه با ايجاد و يا شدت گرفتن تنشهاي خانوادگي كه در بسياري از موارد حتي ارتباطي نيز به فرزندان ندارد دانش‌آموزان احساس ناامني كرده و دچار افت تحصيلي مي‌شوند.

در چنين مواردي دانش‌آموزان به طور نا خود آگاه دچار عدم اعتماد به نفس شده و در مواردي نيز احساس گناه كرده و از اين كه نمي توانند كار خاصي براي بهبود مشكلات انجام دهند به پرخاشگري مي‌پردازند كه البته مورد اخير بيشتر در سنين نوجواني ديده مي‌شود.

در موارد شديدتر ديده شده كه خواب و تغذيه دانش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌آموزان نيز با اختلال روبرو شده و نياز به كمك و راهنمايي متخصصان و مشاوران مي‌باشد.

اما بهتر است والدين توجه داشته باشند كه با كمي تأمل و گذشت در موارد جزيي مي‌توان محيط و فضايي گرم و با محبت براي رشد و پيشرفت تمامي اعضاي خانواده فراهم كرد.

منبع:www.ciamminds.com

|+| نوشته شده توسط علي زارع زرديني در چهارشنبه بیست و یکم آذر 1386 ساعت 0:24 |

تكليف شب،لازم و مؤثر

با وجود اينكه بسياري از دانش‌آموزان ازانجام تكاليف لذت نمي‌برند،اما مشخص شده است كه اين كار به يادگيري آنها در منزل كمك مي‌كند.محققان انگليسي در بررسي‌ها دريافته‌اند كه بسياري از دانش‌آموزان بويژه در مقطع دبستان براي يادگيري وابسته به معلم هستند. درا ين موارد يكي از بهترين شيوه‌ها براي يادگيري دانش‌آموزان به تنهايي و بدون حضور در كلاس و كمك معلم، انجام تكاليف در منزل است.

بنابر همين گزارش محققان تعدادي از دانش‌آموزان دبستاني را به دو گروه تقسيم كردند.به گروه اول تكليف دادند و از گروه دوم خواستند تنها در مدرسه به مطالعه و تمرين و تكليف بپردازند.

نتيجه اينكه گروهي كه تكليف در منزل داشتند،در يادگيري آنچه در مدرسه و كلاس آموخته بودند بهتر عمل مي‌كردند و به دليل مباحث مطرح شده در منزل حافظه بلند مدت آنها قوي‌تر بود.

از طرف ديگر مشخص شد دانش‌آموزاني كه درمنزل تكاليف خود را انجام مي‌دهند بهتر مي‌توانند از وقت خود استفاده كنند و به عبارتي ديگر در تنظيم كردن وقت خود و زمان‌بندي مناسب بهتر و قوي‌تر عمل مي‌كنند.بدين‌ ترتيب انجام تكاليف به داشتن انگيزه و نظم بيشتر در كارها نيز كمك كرده و موجب تقويت فكري و ذهني دانش‌آموزان مي‌گردد.

منبع:www.bbc.co.uk

|+| نوشته شده توسط علي زارع زرديني در سه شنبه بیستم آذر 1386 ساعت 13:40 |

تکنولوژی آموزشی و روشهای جدید تدریس

هر نظام آموزشی در صورتی در انجام رسالت خود موفق خواهد شد که دارای معلمانی برخوردار از صلاحیتهای علمی و آشنا به روشهای آموزشی و مجهز به مهارتهای آموزشی و شغلی و حرفه ای باشد. پس بنابراین 3 بال معلم جهت پرواز موفقیت آمیز در فضای آموزش را می توان:
1- صلاحتهای علمی مورد نظر 2- جزئیات مفید و موثر آموزشی و اطلاعات عمومی 3- تلفیق آگاهیهای علمی و تجربیات علمی نام برد.

تعریف تکنولوژی:
تکنولوژی به معنی هر گونه مهارت علمی است ک در آن از نتایج دانش و یافته های علمی استفاده می شود.

تعریف تکنولوژی آموزشی:
اصول و راهبردهایی است که برای حل مسائل آموزشی درسطح کاربردی به کار می رود.
ضرورت استفاده از تکنولوژی آموزشی:
1- رفع مسائل و مشکلات نظام آموزشی 2- نقش بسیار مهم حواس پنجگانه در یادگیری 3- ویژگیهای مربوط به یاد گیری مخصوصا" در کودکان دبستانی

عوامل موثر در لزوم کاربرد تکنولوژی آموزشی:
1- هماهنگی و همکاری نظام آموزشی با پیشرفت سریع علوم و تکنولوزی 2- رفع، کاهش و پیشگیری از افزایش مسائل و مشکلات نظام آموزشی 3- مشارکت و فعالیت هر چه بیشتر حواس فراگیران در جریان آموزش به منظور تحقق یادگیری بنیادی و موثر عمیق

تکنولوژی امروز:
تکنولوژی امروز عبارت است از فرآیند پیچیده و منسجمی که شامل افراد، فرآیند ها، ایده ها، ابزار و سازمانها که برای تجزیه و تحلیل مشکلات و ایجاد، اجرا، ارزشیابی و کنترل راه حل مشکلاتی که در تمامی جنبه های یاد گیری انسان دخالت دارند، بکار می رود.

عوامل انتخاب تکنولوژی:
1- هدفهای آموزشی 2- ویژگیهای دانش آموزان 3- فنون تدریس 4- محرکهای مورد نیاز موضوع درسی 5- شرایط علمی

اهداف و فواید تکنولوژی آموزشی:
1- تکنولوژی می تواند آموزش و یادگیری را انفرادی کند.
2- راه حل لازم را برای طراحی شرایط ارائه دهدکه ازهمه روشها نزدیکتر شود.
3- دسترسی به فرهنگ آموزش را به طور یکسان برای همه میسر می سازد.
4- تکنولوژی مؤثرترین وسیله برای تحقق اهداف است.
5- تکنولوژی در جستجوی حلقه های گمشده ای است تا بتواند به وسیله آن ها رشته های وسیع و گستر ده ای از علوم و دانش را به هم متصل نماید.
6- وسیله ای است مطمئن برای بهره بردن و ایجاد تغییر در وضعیت موجود.

پیشنهادات:
1-     توجه مدیران به تکنولوژی آموزش مدارس به منظور ارتقاء کیفیت تدریس معلمان جهت یادگیری آسان و بهتر دانش آموزان.
2-      استفاده از افراد متخصص در پست تکنولوژی یا سمعی بصری مدارس .
3-      جذب معلمین با مدرک بالاتر در رشته های تخصصی و آشنایی با تکنولوژیهای موجود روز در امر تدریس .
4-      ارج نهادن به معلمینی که از تکنولوژی آموزشی بهینه استفاده مینمایند.
5-      اختصاص بودجه های خاص در وزارتخانه به امر تکنولوژی مدارس و مراکز تربیت معلم.
6-      تشکیل کنفرانسها و میزگردها برگزاری کلاسهای ضمن خدمت کوتاه مدت برای اساتید و معلمان با موضوعات تکنولوژی آموزشی.
7-      اطلاع رسانی به معلمان و اساتید در رابطه با آخرین یافته های مربوط به تکنولوژی و روشهای جدید تدریس.
جهت استفاده ی مطلوب از کلاسها و بالا بردن کیفیت آموزش در سطوح مختلف با به کار گیری تکنولوژی آموزشی در امر تدریس بهتر است سقف دانش آموزان کلاسها بیش از 20 نفر نباشد.

تکنولوژی آموزشی در منظر بزرگان علم
1)   تکنولوژی آموزشی: طراحی، اجرا و ارزیابی نظام یافته تمام فرایند یادگیری و اموزش همراه با تعیین هدفهای مشخص تر و نیز استفاده از تجربه تحقیقات در زمینه های یادگیری، ارتباط جمعی و به کار گرفتن مجموعه ای از منابع انسانی و غیرانسانی جهت فراهم آوردن شرایط آموزش موثر.
                                                                                         (الن ویلیام)

2) تکنولوژی آموزشی در مفهوم ساده و مقدماتی به سخت افزارهایی مانند کامپیوتر، پروژکتور، اورهد و سایر وسایل سمعی و بصری اطلاق می شود که معلمان در امر آموزش از آنها آستفاده می کنند.

( اصطاحات اموزش علوم و تکنولوژی- انتشاات یونسکو)

3)      تکنولوژی آموزشی: کاربرد نظری و علمی تکنولوژی در نظام اموزشی.

                                                              (ویژه نامه تکنولوژی آموزشی مجله دانشمند)

4) تکنولوژی آموزشی عبارت است از: کاربرد یافته های علمی درباره یادگیری و شرایط یادگیری.
(مرکز عالی برنامه ای بریتانیا)

|+| نوشته شده توسط علي زارع زرديني در سه شنبه بیستم آذر 1386 ساعت 2:6 |

بيائيد با فرزندانمان اينگونه باشيم

براي تربيت صحيح و سعادتمندي همه جانبه دانش‌آموزان بايد نيازها و علايق آنها را شناخت و بر اساس اصول روان‌شناسي نسبت به فراهم آوردن نيازهاي آنها بطور مطلوب و معقول تلاش كرد.به همين منظور نكاتي جهت آشنايي با اصول روان‌شناسي در اين زمينه ذكر مي‌شود:

نيازهاي برخورد كلامي و عاطفي:ساده‌ترين و ابتدايي‌ترين نوع ارتباط با ديگران،ارتباط كلامي است.اگر اين ارتباط همراه با احترام و با استفاده از كلمات عاطفي باشد،براي آگاهي دادن يا تذكرات مورد پذيرش شنونده قرار مي‌گيرد.براي بيان انتظارات خويش مي‌توان با صوتي نرم وبا كلماتي متناسب با قدرت تفكر و درك دانش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌آموزان رفتار كنيم.
عدم مقايسه با كودكان ديگر:همه فرزندان در يك خانواده از نظر سطح توانايي و هوش و نوع علائق و كشش‌ها با هم متفاوتند.اوليا نبايد فرزندان خود را مورد مقايسه با ديگران قرار دهند و با از آنها در حد توانايي و استعدادهايي كه دارند انتظار داشته باشند.
ايجاد امنيت جسمي-رواني:در محيط خانواده بايد ابراز محبت و علاقه صورت گيرد و در ضمن گفتگو،نقاط ضعف و قوت يكديگررا براي هم بازگو كنيم تا انتظاراتي كه از يكديگر داريم،براي ارضاي نياز امنيت جسمي-رواني فراهم شود.حال براي اينكه امنيت رواني برقرار گردد،بايد مسئوليت رفتارهاي خود را بپذيرد و به خود و ديگران اعتماد داشته باشد تا بتواند فردي تصميم گيرنده براي خود در طول زندگي باشد.
تشويق نمودن و پرهيز از تنبيه:تشويق يكي از اهرم‌هايي است كه نياز به واكنش را در رفتار تداوم واستمرار مي‌بخشد و اين در حالي است كه تنبيه مبارزه با معلول است و مبارزه با معلول حل مشكل نيست،بلكه بايد به دنبال علت‌ها گشت.لذا همه افراد از پير و جوان در هر موقعيت و منصب دوست دارند مورد تشويق قرار بگيرند.پس واكنش اصلي ما در برابرفعاليتها و رفتارهاي فرزندانمان بايد تشويق‌گونه باشد. از تهمت زدن خودداري كنيم و يادمان باشد فرزندان آيينه پدر و مادر خويش هستند.
پاسخگويي به پرسش‌هاي فرزندان:بارها ديده و شنيده مي‌شود كه والدين از پرسش‌هاي فرزندان خود كلافه و سردرگم مي‌شوند و به مسئولان در امر مشاوره مراجعه كرده و از اين مسأله سخت گله و شكايت مي‌نمايند.گاهي هم با عدم اطلاع از چگونگي برخورد و كنار آمدن با اين مسأله،با واكنش‌هاي تند و منفي باعث سركوب چرايي،چيستي و چگونگي پاسخ فرزندان مي‌گردند.اين در حاليست كه فرزندانمان در جستجو و يافتن پاسخ سؤالات ذهني خود بسيار تلاش مي‌كنند تا بر دانسته هاي خود بيفزايند.امام رضا(ع)مي‌فرمايد:علم گنجي است كه كليد آن پرسش است.امروزه اهميت سؤال كردن بسيار مهم است چرا كه يك سؤال خوب آغاز حركت فكر است و تحليل و تفسير و تقويت بينش و خلاقيت و اطلاعات فرزندان را در پي خواهد داشت.
جلوگيري از افراط وتفريط در رفتارهاي عاطفي:در برخورد با فرزندان،اگر نوع نگاه و رفتار ما به روش نگاه از بالا به پايين باشد و همراه با خشونت و تندي و تحقير باشد،مطمئنا" فرزندانمان كارهاي خود را دور از چشم والدين انجام خواهند داد و اگر از تعادل در رفتارهاي عاطفي افرط كنيم و سخنان و نظرات و خواسته‌هاي فرزندانمان را بطور مطلق اجرا كنيم،باعث عدم تصميم صحيح و خودمحوري،خودخواهي و بالا بردن فرزندانمان گام برداشته‌ايم كه در آينده عواقب سنگيني را به دنبال خواهد داشت. پس تعادل رواني و عدم افراط و تفريط بايد در كارها رعايت شود و در حد اعتدال صورت گيرد.

|+| نوشته شده توسط علي زارع زرديني در دوشنبه نوزدهم آذر 1386 ساعت 22:32 |

شيوه‌هاي تقويت مطالعه در دانش‌آموزان

چند نكته پيشنهادي جهت تقويت مطالعه در دانش‌آموزان

× وزارت آموزش و پرورش از ناشران و مؤلفان متخصص دعوت كند تا كتابهاي علمي و آموزشي را در حد دانش‌آموزان به زباني شيرين و سرگرم كننده تأليف كنند و اين كتابها جايگزين كتب كم‌محتوا ونامناسب موجود در كتاخانه‌هاي مدارس شود.

× در كنار مسابقات با ارزش متعدد از كتب ديني و قديمي،چه خوب بود مسابقاتي علمي براي معلمان طرح مي‌شد تا آنها وادار به مطالعه ‌شوند.

× كتابخانه اداره و مراكز ضمن خدمت بايد فعال‌تر شوند و مثل مدارس به معلمان كتاب امانت دهند و سهل‌الوصول باشند.

× زنگ مطالعه به صورت اجباري و قانونمند،به برنامه درسي مدارس اضافه شود و در آن كتابهايي توسط معلم خوانده شود يا به صورت نمايش و قصه گويي توسط دانش‌آموز مطالعه شود.

× تهيه كتابي به جاي درس انشاي فعلي كه سراسر محدود شده به دستور زبان و نه نوشتن به صورت تخصصي.در اين كتاب مي‌توان داستانها،قطعه‌هاي ادبي،نثرهاي زيبا و زندگينامه شاعران و نويسندگان و اديبان ايران و جهان را نوشت و به عنوان كتاب درسي در زنگ انشاء از آن استفاده كرد و از اين سردرگمي معلم و دانش‌آموز خلاص شد.گذشته از آن،امروزه ديگر واقعا"همه‌ي جامعه از موضوعات تكراري«نامه‌اي به معلم و پدر و مادر»يا «در آينده مي‌خواهيد چكاره شويد؟»و يا «علم بهتر است يا ثروت»خسته شده‌اند و بايد گفت تاريخ مصرف اين كلاسها واقعا" گذشته و بايد فكر اساسي به حال انشاي جامعه كرد كه يك دكتر يا مهندس از نوشتن يك مطلب اداري،ادبي،احساسي و ...اتوان است.

× برگزاري همايش‌هاي بزرگ در اداره بين معلمان و نويسندگان و ادباي بزرگ كشور،چرا كه بزرگان اين رشته(و هر رشته ديگري)هميشه راهكارها و ابتكارات بي‌نظير و فوق‌العاده‌اي در حل مشكلات مربوطه دارند.

× تعويض كتابهاي مدارس با هم در تابستان براي پربار كردن كتابخانه‌ي مدارس

|+| نوشته شده توسط علي زارع زرديني در دوشنبه نوزدهم آذر 1386 ساعت 0:0 |

کتاب وکتابخوانی

اثرات مطالعه در زندگي كودك

كودك هر آنچه را با علاقه مي‌آموزد با هر دو قسمت مغز به خاطر مي‌سپارد،از اين رو آموخته‌ها عميق‌تربوده و به صورت نگرش و رفتار بروز خواهد كرد.به طور اجمالي اثرات مطالعه را مي‌توان به ترتيب ذيل برشمرد:

دانش‌آموزان داراي بينش و اطلاعات وسيع‌تر هستند.
از هوش بيشتري برخوردارند.
داراي اعتماد به نفس بالاتر و مسلط به دنياي اطراف هستند.
مستقل‌اند،امورشان را خودبه عهده مي‌گيرند و احساس نياز به ديگران نمي‌كنند.
از مناعت طبع فوق‌العاده‌اي برخوردارند.
با شاهكارهاي ادبي آشنا مي‌شوند.
مطالعه در تحكيم عقايد ونظرات فرد و كسب شيوه تفكر و ديدگاه جديد و آمادگي براي شركت در مباحثات و مجادلات نظري مؤثر است.
مطالعه سبب كسب اعتبار فرد و رهايي او ازاحساس حقارت و خود كم‌بيني و همچنين باعث كسب اعتماد به نفس بيشتر او مي‌شود.
سبب آگاهي بيشتر فرد ازمسائل موجود و كسب مهارت او براي حل آنها مي‌شود.

علل مطالعه نكردن

مركز بين‌المللي پروگرس اعلام مي‌دارد عملكرد دانش‌آموزان ايراني درمقايسه با 35كشوري كه در اين بررسي شركت كرده‌اند نسبت به بسياري از كشورها نامطلوب است.دانش‌آموزان ايراني انگيزه‌اي مستمر براي مطالعه ندارند و مهارت آن را نياموخته‌اند و دلايل عمده آن عبارتند از:

شيوه سنتي آموزش و پرورش و عدم توجه به كتابخواني در سطح ملي.
ناكارآمدي كتابخانه‌هاي آموزشگاهي و نهادينه شدن كتابخانه مدارس.
در دسترس نبودن كتابهاي مناسب
عدم به كارگيري روش‌هاي صحيح و اصولي در ايجاد مطالعه در كودكان.

ايجاد انگيزه براي مطالعه در دانش‌آموزان

براي تشويق دانش‌آموزان به كتابخواني و ايجاد انگيزه در آنها مي‌توان از روشهاي زير استفاده كرد:

× زنگ هفته كتاب در آموزشگاههاي كشور،از جمله دبستانها به صدا در آيد.

× برگزاري نمايشگاه در صورت امكان،دعوت از نويسنده،شاعر،مترجم،تصويرگر و شناخت هنرمندان و نويسندگان مشهور.

× اگر مي‌خواهيم با عادت دادن آنها به كتاب خواندن آينده‌اي بهتر را همراه انديشمندي و خردورزي برايشان به ارمغان بياوريم،موظف هستيم كتابهاي مناسب را در اختيارشان قرار دهيم،چون اين امر مستلزم رهبري و مديريت است.

× تحريك كنجكاوي دانش آموزان براي يافتن پاسخ پرسشهاي خود در كتابها.

× فعال بودن كتابخانه‌هاي مدارس حتي در تابستانها و ايام تعطيل.

× استفاده از كتابخانه‌هاي چند مدرسه با هم.

× در هر پايه به صورت متفاوتي مي‌توان ايجاد انگيزه كرد. مثلا" پايه اول به صورت اجراي نمايش و پايه‌هاي بالاتر به صورت بحث و گفتگو و اظهار نظر و حتي داستان‌نويسي

|+| نوشته شده توسط علي زارع زرديني در یکشنبه هجدهم آذر 1386 ساعت 23:59 |

آغاز بازنگري در برنامه درسی دوره ابتدایی

با اصلاح درس قرآن صورت گرفت آغاز بازنگري در برنامه درسی دوره ابتدایی

دوشنبه 12 آذر ماه 1386



جام جم آنلاين: مدیر کل دفتر آموزش ابتدایی وزارت آموزش و پرورش از بازنگری در برنامه های درسی دوره ابتدایی در آینده ای نزدیک خبر داد. علیرضا رحیمی ظهر امروز در حاشیه همایش توجیهی طرح میعاد در شیراز در جمع خبرنگاران افزود: برنامه های این دوره تحصیلی باید بر حسب مقتضیات و شرایط روز تغییر کرده و به روزرسانی شود. وی خاطرنشان کرد: این بازنگری در دوره های راهنمایی و دبیرستان شروع شده و با برنامه ریزی های صورت گرفته در دوره های ابتدایی نیز آغاز خواهد شد. به گزارش خبرگزاری مهر، مدیر کل دفتر ارزشیابی وزارت آموزش و پرورش تصریح کرد: باید شرایطی فراهم شود که ملاک های ارزشیابی در دوره ابتدایی از حالت کمی به کیفی تغییر کند که با آغاز بازنگری این امر نیز صورت خواهد گرفت. رحیمی تصریح کرد: در حال حاضر در بخش درس قرآن در اصلاح نحوه تدریس و آموزش آن اقداماتی صورت گرفته که اجرای طرح میعاد نیزازجمله این تمهیدات است. وی در بخش دیگری از سخنان خود از افزایش ظرفیت انتخاب معلمان نمونه دوره ابتدایی خبر داد و افزود: در سال های گذشته از دوره ابتدایی فقط یک معلم نمونه انتخاب می شد که امسال این ظرفیت به شش معلم افزایش یافت.

|+| نوشته شده توسط علي زارع زرديني در یکشنبه هجدهم آذر 1386 ساعت 14:15 |

ناهمگوني‌هاي املايي در كتاب‌هاي درسي پايه‌ي دوم ابتدايي

ترديدي نيست كه املاي فارسي دشواري‌هاي فراوان دارد و يقيناً حتي يك نفر نمي‌تواند ادعا كند كه بر تمام املاي فارسي اشراف دارد؛ هر چند آثار گوناگون ادبيات فارسي را خوانده و بررسي كرده باشد. بررسي علل بروز اين مشكلات و ناهمگوني‌ها در اين مقاله نمي‌گنجد ولي مي‌توان گفت كه گذشتگان ما در املاي فارسي كمتر دچار ترديد و چندگونه‌نويسي مي‌شدند. با اين حال به گواهي نوشته‌هاي برجاي‌مانده، گاهي در دوره‌هاي گوناگون و حتي در ميان افراد دوره‌اي واحد، اختلاف نظرهايي در مورد املا و رسم‌الخط وجود داشته است.

از زماني كه وزارت معارف سابق و آموزش و پرورش فعلي عهده‌دار امر خطير آموزش املا به فرزندان اين مرز و بوم شد، به دليل تعميم كتاب‌هاي درسي در تمام كشور و يكساني متن دروس و كتاب‌ها، به نظر مي‌رسيد كه علاوه بر گسترش سوادآموزي، مشكل چندگونه‌نويسي و ناهمگوني‌هاي املايي مرتفع گردد، اما چنين نشد.

در سال‌هاي اخير به دليل نگرش زبان‌شناسانه و دستوري به مقوله‌ي املاي فارسي، تغييرات نسبتاً زيادي در املا و رسم‌الخط، خصوصاً در كتاب‌هاي درسي صورت گرفت. گاهي دامنه اين تغييرات آن‌قدر وسيع است كه ميان شيوه‌ي املاي دانش‌آموزان دهه‌ي اخير و درس‌خواندگان پيش از آن تفاوت‌هاي اساسي وجود دارد.

براي اثبات اين مدعا، به دو بيت زير از مطلع و مقطع يك غزل معروف خواجه‌ي شيراز كه از روي يكي از نسخ معتبر و به تصحيح دكتر خليل خطيب رهبر انتخاب شده است، بنگريم.

سالها دل طلب جام جم از ما ميكرد

وآنچه خود داشت ز بيگانه تمنا ميكرد

گفتمش: سلسلة زلف بتان از پي چيست؟

گفت: حافظ گلة از دل شيدا ميكرد

و املاي امروزي بيت‌هاي بالا چنين است؟

سال‌ها دل طلب جام جم از ما مي‌كرد

و آنچه خود داشت ز بيگانه تمنا مي‌كرد

گفتمش: سلسله‌ي زلف بتان از پي چيست؟

گفت حافظ گله‌اي از دل شيدا مي‌كرد

مي‌بينيم كه ميان دو شيوه‌ي املايي قديم و جديد، فقط در اين دوبيت، هفت تفاوت وجود دارد، در حالي كه حتي يك كلمه‌ي دشوار و غيرمعمول هم در ابيات بالا نيست.

اما نكته‌ي قابل تأمل اين است كه چنين ناهمگوني‌هايي در كتاب‌هاي گوناگون درسي و حتي در يك پايه‌ي تحصيلي به چشم مي‌خورد؛ عجيب‌تر اينكه حتي معلمان را پريشان و سردرگم خواهد كرد.

بي‌ترديد مهم‌ترين پايه‌هاي تحصيلي براي آموزش املا، پايه‌هاي اول و دوم ابتدايي هستند و از آنجا كه در كتاب‌هاي پايه‌ي اول ابتدايي جملات بسيار كم و ساده هستند، كتاب‌هاي پايه‌ي دوم ابتدايي مورد استناد قرار گرفت.

دو كتاب هديه‌هاي آسماني و علوم به وسيله‌ي افسانه‌ي حجتي طباطبايي ويرايش شده و نام ويراستار كتاب‌هاي فارسي بخوانيم و بنويسيم درج نشده است. ويرايش و بازنويسي كتاب آموزش قرآن را افسانه شعبان‌نژاد انجام داده است. لازم است در اينجا به برخي از ناهمگوني‌هاي املايي در اين كتاب‌ها اشاره ‌شود؛ مثلاً در كتاب‌ هديه‌هاي آسماني كلمه «بيش‌تر» به صورت جدا نوشته شده و در كتاب فارسي بخوانيم و بنويسيم به صورت «بيشتر». يا كلمه‌ي «خوش‌حال» را در كتاب فارسي بخوانيم و بنويسيم به صورت جدا و در كتاب قرآن «خوشحال» نوشته شده است.

علاوه بر اين، ناهمگوني‌هاي ديگري را هم در املاي اين كتاب‌هاي مي‌توان مشاهده كرد كه به برخي از آنها اشاره مي‌شود:

1- در همه‌ي كتاب‌هاي درسي آوردن نقش نمامي «ي» بر شكل كوچك آن «ء» ترجيح دارد. اما در فهرست ابتداي كتاب علوم به‌وفور تركيب‌هايي مانند: حوزه زبان‌شناسي، مجموعه جهان و دهكده سبز را حتي بدون نقش نماي اضافه مي‌بينيم. علاوه بر اين در كتاب آموزش قرآن هم تركيب‌هايي مانند: «لوحه درس» و «همه صفحات» نقش نما ندارند.

2- درج علامت تشديد «  » تقريباً در تمام كتاب‌ها رعايت شده است ولي در صفحات 84، 95، 96، و... كتاب‌هاي آموزش قرآن كلماتي نظير: تشكر، موفقيت، دقت و تهيه به همين صورت و بدون تشديد آمده‌اند.

3- علامت جمع «ها» در تمام كتاب‌ها به صورت جدا از كلمه قبل نوشته مي‌شود، اما در صفحات گوناگوني در اواخر كتاب علوم كلمه‌ي «آنها» درج شده است.

علاوه بر اين به نظر مي‌رسد كه اين كتاب‌ها از جهات ديگري هم بايد مورد بررسي قرار گيرند كه به حوزه‌ي ويرايش زباني مربوط مي‌شود و فقط براي خالي نبودن عريضه به چند مورد اشاره مي‌شود.

1- در صفحه‌ي 32 كتاب علوم به جاي «تا نيمه‌ي ليوان آب بريزيد» يا «نصف ليوان را از آب پر كنيد»، آمده است «ليوان را تا نيمه آب كنيد»؛ كه كاملاً گفتاري و دور از زبان معيار است.

2- در صفحه‌ي 90 از كتاب فارسي بخوانيم در جمله‌ي « اين‌جا ارگ بم كرمان است» تركيب «بم كرمان» حشو است. يا لااقل بايد گفت، «اين‌جا ارگ بم در استان كرمان است».

3- در صفحه 39 از كتاب آموزش قرآن آمده است «پيامبر از او تشكر كردند. آن‌گاه رسول خدا خوشه‌ي انگوري برداشتند» كه در اين جمله تركيب «رسول خدا» حشو است و براي دانش‌آموز پايه‌ي دوم ابتدايي اين تصور پديد مي‌آيد كه شايد صحبت از دو نفر است.

با توجه به اينكه تشخيص ناهمگوني‌هاي فوق، طي يك بررسي چند ساعته به عمل آمده است، يقيناً با بررسي‌هاي دقيق‌تر و كارشناسانه‌تر، ابعاد ديگري از اين ناهمگوني‌ها پديدار خواهد شد و اين نكات تقريباً در تمام كتاب‌هاي درسي قابل مشاهده است. ناگفته پيداست كه چنين مواردي مي‌تواند منشأ بسياري از غلط‌هاي املايي، حداقل براساس املاي معيار امروز در نظام آموزش و پرورش باشد.

بنابراين بر مسوولان آموزش و پرورش و خصوصاً دفتر تأليف كتب درسي واجب است كه براي رفع چنين نقايص ساده‌اي تصميمات و اقدام‌هاي عاجل و درستي را اتخاذ نمايند تا ان‌شاءا... ديگر شاهد ناهمگوني در متن كتاب‌هاي درسي نباشيم و قدم كوچكي براي رفع برخي مشكلات املايي برداريم.

منابع:

1- ديوان شمس‌الدين محمد حافظ، به تصحيح و شرح دكتر خليل خطيب رهبر، انتشارات صفي عليشاه�